Ο τολμών νικά, ήδη ενόσω τολμά.

Photo by Hatham on Unsplash

Photo by Hatham on Unsplash

 

Η Ευαγγελία τόλμησε να πει στη δασκάλα της «Εγώ έτσι βλέπω τον ήλιο. Μη διορθώνετε συνέχεια τις ζωγραφιές μου».

Η Γιώτα τόλμησε να καταγγείλει τον σύζυγό της για ενδο-οικογενειακή βία.

Ο Σταύρος τόλμησε να πει στον καθρέφτη του «Τελικά, και οι άντρες κλαίνε. Και δεν χρειάζεται να ντρέπονται γι’ αυτό».

Η Νίκη τόλμησε να εκφράσει την άποψή της σε ένα meeting της ανδροκρατούμενης εταιρείας στην οποία εργάζεται, μετά από εφτά χρόνια προσβολών και υποτίμησης που δεχόταν.

Ο Πέτρος τόλμησε να δηλώσει στον πλούσιο επιχειρηματία πατέρα του ότι δεν θέλει να γίνει επιχειρηματίας.

Η Άρτεμις τόλμησε να παραδεχτεί στον εαυτό της ότι η υπερφαγία της είναι συναισθηματική και ότι τρώει για να καταπιεί μαζί με το φαγητό όλα αυτά που δεν εκφράζει με λέξεις ή δεν κάνει πράξη.

Η Μάρθα τόλμησε να πει στη μητέρα της «θα είμαι αυτό που είμαι εγώ και όχι αυτό που θες εσύ να είμαι».

Ο Ορφέας τόλμησε να αναλάβει μια υπόθεση έχοντας «απέναντί» του 20 μεγαλοδικηγόρους του εργοστασίου Τάδε που μολύνει το πόσιμο νερό μιας περιοχής με τα απόβλητά του.

Για κάποιους από αυτούς, η έκβαση της μάχης τους χαρακτηρίστηκε ως ήττα, γιατί αυτό που ακολούθησε δεν ήταν αυτό που προσδοκούσαν. Ήταν κάτι που οι περισσότεροι άνθρωποι δεν θα θεωρούσαν νίκη. Ομοίως και οι ίδιοι.

Ίσως γιατί δεν γνωρίζουν ότι, επί της ουσίας, αυτό που ακολούθησε εξωτερικά δεν έχει καμία σημασία. Έχουν νικήσει αλλά δεν το έχουν συνειδητοποιήσει. Γιατί, η νίκη δεν εξαρτιόταν από το τι θα προκαλούσε η δράση τους εξωτερικά αλλά από αυτό που είχε ήδη συντελεστεί εντός τους.

Η νίκη είχε ήδη επιτευχθεί καθώς τολμούσαν. Νίκη απέναντι στον φόβο που είχαν πριν αρθούν στο σημείο να τολμήσουν. Νίκη απελευθέρωσης από τη σκλαβιά του «δεν πιστεύω ότι μπορώ». Μια ήττα όντως σημειώθηκε παράλληλα με αυτή τη νίκη. Ήταν η ήττα του άτολμου και φοβισμένου προηγούμενου εαυτού τους, που πια δεν είναι ακριβώς ίδιος.

Μια αλλαγή έχει ήδη συντελεστεί. Κι αν τους φαίνεται λίγη και βλέπουν αυτό το τόλμημα ως μια σταγόνα στον ωκεανό της τεράστιας τόλμης που νιώθουν ότι δεν έχουν κατακτήσει ακόμα, είναι γιατί ξεχνούν ότι τα συστατικά αυτής της σταγόνας τόλμης είναι τα ίδια με εκείνα του ωκεανού της. Έχοντας γευτεί τη σταγόνα, έχουν γευτεί και τον ωκεανό. Και τώρα πια, γνωρίζουν.

Photo by Roman Voronin on Unsplash

 

Σπάσε τα μοτίβα και δες τι θα συμβεί.

 

psomiadouanthi

 

Έξις δευτέρα φύσις (εστί). Γιατί να εξουσιάζεσαι όμως από τη δεύτερη φύση και να μην είσαι ελεύθερος ως η πρώτη;

 Οι συνήθειές σου είναι η βολή σου. Και τίποτα βολικό δεν οδηγεί σε εξέλιξη. Γιατί το βολικό, είναι από τη φύση του έτσι που δε θες να το αφήσεις. Οπότε, δεν πας πέρα από αυτό. Δεν βλέπεις πέρα από αυτό και δεν βλέπεις τι είσαι πέρα από αυτό που (θεωρείς ότι) είσαι τώρα.

Σήκω από τη βολική πολυθρόνα και σπάσ’ τα όλα.(Τα μοτίβα)

Ξεκίνα από απλά και καθημερινά.

Κάνε με διαφορετική από τη συνηθισμένη σειρά κάποιες ασχολίες σου. Ξέρεις, εκείνες που είναι σαν ιεροτελεστία π.χ. κάθε πρωί ή κάθε βράδυ, στις χαλαρές σου στιγμές. Εκείνες που γίνονται μηχανικά.

Πήγαινε στη δουλειά σου από άλλη διαδρομή. Όχι από εκείνη που τα χέρια σου ξέρουν και στρίβουν την κατάλληλη στιγμή το τιμόνι, πριν ακόμα προλάβεις να δεις ποιος είναι ο δρόμος.

Ξεσκόνισε με το αριστερό αν είσαι δεξιόχειρας ή με το δεξί αν είσαι αριστερόχειρας. Ανακάτεψε το φαγητό κάνοντας την ίδια αλλαγή.

Μην κάνεις εκείνο το δεύτερο συνεχόμενο τσιγάρο που καπνίζεις όταν νιώθεις θυμό ή λύπη.

Κοιμήσου στην άλλη απ’ τη συνηθισμένη σου πλευρά στο κρεβάτι. Κοιμήσου νωρίς αν συνήθιζες να κοιμάσαι αργά. Κοιμήσου αργά αν η κανονικότητά που σου είχες επιβάλλει ήταν να κοιμάσαι νωρίς (ακόμα κι όταν δεν νυστάζεις ιδιαίτερα).

Δοκίμασε να μην κάνεις τίποτα στο ρεπό σου, αν συνήθιζες να το γεμίζεις.

Σπάσε τα μοτίβα. Όχι για μία φορά ή για μια μέρα αλλά για περισσότερες. Και παρατήρησε τον εαυτό σου. Καν’ το σαν παιχνίδι. Με μοναδικό σκοπό να δεις τι θα συμβεί.

Μετά δοκίμασε και σε άλλα, λίγο πιο σύνθετα πράγματα.

Στείλε ένα μήνυμα και μην κρέμεσαι πάνω από το τηλέφωνο περιμένοντας την απάντηση, αν αυτό έκανες ως τώρα. Στείλε ένα μήνυμα και ζήτα ξεκάθαρα απάντηση, αν δεν το έχεις κάνει ποτέ ως τώρα.

Δοκίμασε να πεις όχι σε κάποια χάρη που σου ζητούν, αν «ναι» ήταν η μόνιμη απάντησή σου ως τώρα. Πες «ναι», αν σπανίως απαντούσες έτσι σε αίτημα για βοήθεια.

Μη βιαστείς να απογοητευτείς, αν αυτή είναι η αυτόματη αντίδρασή σου όταν κάτι δεν έρχεται όπως προσδοκούσες.

Κάνε παύση, αν ως τώρα «έτρεχες» χωρίς σταματημό ξεπερνώντας καθημερινά τα όρια των σωματικών σου αντοχών. Πες «σε κάτι τέτοια συνήθως εδώ σταματούσες, εαυτέ. Σήμερα πήγαινέ το παραπέρα», αν συνήθως κόλλαγες σε μια συγκεκριμένη «γραμμή» των αντοχών σου.

Απάντησε άμεσα σε κάτι που συνήθως σκεφτόσουν πάρα πολύ για όμοιά του. Σκέψου πριν απαντήσεις σε κάτι που συνήθως ανταποκρινόσουν παρορμητικά.

Όχι απαραίτητα για να κρατήσεις μετά τη νέα κατάσταση. Αλλά για να δεις τι θα συμβεί.

Σπάσε τα μοτίβα και δες πώς είσαι μέσα στο πρωτόγνωρο αυτό πεδίο. Παρατήρησε τον εαυτό σου έξω από τη ζώνη άνεσης. Πώς επιδρά αυτή η έξοδος στον νου σου, στο σώμα σου, στο περιβάλλον; Τι ερωτήματα γεννά; Έχεις το θάρρος να τα απαντήσεις;

Ποιος (εαυτός) θα σε κάνει να νιώσεις ασφαλής έξω από τη ζώνη άνεσης; Έχεις το θάρρος να τον αντικρίσεις;

Βγες από τη ζώνη άνεσής σου και δες πώς είσαι εκεί. «Βγες» και «δες».

Έξις δευτέρα φύσις (εστί). Αλλά η ελευθερία είναι στην Πρώτη, στην Αρχική.

 

Νηστεία: Μια δοκιμασία εξάσκησης στην αυτοκυριαρχία (Eσύ για ποιον λόγο νήστεψες;)

Photo by Garidy Sanders on Unsplash

Photo by Garidy Sanders on Unsplash

Ο βασικότερος λόγος για τον οποίο οι άνθρωποι νηστεύουν, είναι συνήθως η ανάγκη τους να αποδείξουν στον εαυτό τους και στους άλλους (κάποιοι και στον Θεό) ότι είναι συνεπείς με τα θρησκευτικά τους καθήκοντα. Κάποιο παράπλευρο επιχείρημα είναι συχνά και το «με την ευκαιρία, ας κάνω κάτι σαν αποτοξίνωση». Έπειτα τρώνε όσα υπάρχουν στη λίστα με τα «επιτρεπόμενα», μη παρακολουθώντας τους εαυτούς τους, αγνοώντας το πόσο και κυρίως, το πώς τρώνε. Η ενδιαφέρουσα πρόκληση που υποβόσκει λοιπόν στη διαδικασία της νηστείας, καταπατάται από το σαρωτικό πέρασμα της λαιμαργίας.

Η λαιμαργία στη ζωή μας δεν εμφανίζεται μόνο στο πεδίο της διατροφής. Βρίσκει έδαφος και επιβιώνει (σαν τους ιούς…) επίσης, στο περιβάλλον των υπόλοιπων τομέων της καθημερινότητάς μας. Αν της το επιτρέψουμε. Ο άνθρωπος μπορεί να είναι αδηφάγος ως προς το κυνήγι της επιτυχίας, του πλούτου, της εξουσίας, του ελέγχου πάνω σε άλλους, της χωρίς διάκριση εκτόνωσης των σεξουαλικών του ορμών. Η αχόρταγη τάση για ικανοποίηση επιθυμιών αλλά και η ικανοποίησή τους εν τέλει όταν συμβαίνει, γεννά ακόμα περισσότερες επιθυμίες. Είναι -για να επανέλθουμε στο διατροφικό- σαν να «ανοίγει» το στομάχι και να ξεχειλώνει τα σύνορά του. Μετά, έρχεται η νηστεία λοιπόν και το ίδιο στομάχι συνεχίζει να είναι ακόρεστο αλλά αυτή τη φορά με την τροφή να είναι νηστίσιμη. Οπότε, καταβροχθίζουμε με ήσυχη συνείδηση…

Ο απώτερος σκοπός της νηστείας, δεν είναι να μη φας π.χ. αυγό γιατί είναι «αμαρτωλό» ή να φας τα νηστίσιμα γιατί είναι «αγνά» και «αθώα», αλλά να εξασκηθείς στον αυτοέλεγχο και να μπορείς σταδιακά να δαμάσεις και τις άλλες σου επιθυμίες. Όχι να τις δαιμονοποιήσεις, να τις καλύψεις ή να τις εξαφανίσεις. Αλλά να δαμάσεις εκείνη τη ζωώδη πλευρά του είδους μας και να ελέγχεις εσύ τα ένστικτα, αντί να σε κοντρολάρουν εκείνα σαν να είσαι τηλεκατευθυνόμενο αυτοκινητάκι. Να έχεις επίγνωση της ανάγκης σου για φαγητό, για σεξ, για επιτυχία, για επαγγελματική ανέλιξη, αλλά να επιλέγεις εσύ πότε, πώς και σε ποιες περιπτώσεις θα δράσεις προς αυτή την κατεύθυνση ή αν θα διοχετεύσεις την ενέργεια αυτή σε κάτι άλλο.

Οι περισσότεροι εκπρόσωποι της Εκκλησίας και πολλοί πιστοί, θεωρούν το σώμα αμαρτωλό, άνευ αξίας, υποδεέστερο του πνεύματος και άλλα. Το θέμα δεν είναι να καταδικάσουμε το υλικό μας μέρος. Έχει σκοπό η ύπαρξή του και έχει τη δική του συμβολή στον αγώνα εξέλιξης της ανθρώπινης φυλής. Το θέμα είναι να μπορέσουμε να το χειριζόμαστε εμείς και όχι να χειρίζεται αυτό εμάς. Να λαμβάνουμε εμείς αποφάσεις και όχι οι ενορμήσεις μας, οι φόβοι του μυαλού για την εξάλειψη του σώματος(θάνατος), η κλίση μας προς τη μόνιμη επιδίωξη της ευχαρίστησης μόνο κ.λπ.

Όταν η νηστεία συνοδεύεται από λαιμαργία, ακυρώνεται. Η ουσία της είναι η δοκιμασία. Η πρόκληση είναι στην αύξηση του αυτοελέγχου. Και σταδιακά, ο αυτοέλεγχος αυτός να μη γίνεται καταπιεστικά, να μη συνοδεύεται από «σκάσιμο» και δυσφορία(γιατί έτσι, απλώς θα φέρνει ένα ξέσπασμα μετά), αλλά να συνυπάρχει με αυτοκυριαρχία και συνειδητοποίηση των δυνάμεων που αποκαλύπτονται εντός.

Αυτές τις δυνάμεις μας καλούμαστε να ανακαλύψουμε, με όποια νηστεία ή/και με όποιους άλλους τρόπους επιλέγει καθένας μας. Και να μάθουμε -στη συνέχεια της διαδρομής- να διαχειριζόμαστε αυτές τις δυνάμεις ορθά.

suzanne-d-williams-VMKBFR6r_jg-unsplash

Photo by Suzanne Williams on Unsplash

Photo by Suzanne Williams on Unsplash

Tο μηδέν δεν είναι μια άδεια έννοια.

Photo by Ian Kuik on Unsplash

Είναι πολλές οι καταστάσεις που οι άνθρωποι χαρακτηρίζουν ως αποτυχίες, ήττες, δυσκολίες. Άλλες πάλι τις βιώνουν ως επιτυχίες, νίκες, ευχάριστες εμπειρίες. Η πραγματικότητα είναι πως οτιδήποτε συμβαίνει, απλώς συμβαίνει. Δεν έχει κανέναν χαρακτηρισμό από μόνο του. Χρωματίζεται μόνο από τη δική μας ματιά. Την ίδια στιγμή που εσύ θεωρείς κάτι ως θετικό, κάποιος άλλος πιστεύει ότι είναι αρνητικό, όταν επί της ουσίας και τα δύο συνυπάρχουν και στις δύο περιπτώσεις. Ταυτόχρονα, δεν υπάρχουν σε καμία από τις δύο. Όλα φιλτράρονται μέσα από αυτό που έχεις χτίσει ως «προσωπικότητά σου».

Αυτή η προσωπικότητα, επιδιώκει τις περισσότερες φορές μόνο αυτά που βλέπει ως ευχάριστα και αποφεύγει εκείνα που θεωρεί δυσάρεστα. Παραβλέπει ότι το «ευχάριστο» συνυπάρχει με το «δυσάρεστο» κάθε φορά. Απλώς, η εστίαση της προσοχής, οδηγεί στην επιλεκτική «όραση». Έτσι, και τα δύο βιώνονται μονοδιάστατα. Χάνεται όλη η ουσία που θα μπορούσε να προσφέρει η εμπειρία της συνύπαρξής τους. Και κυρίως, ο άνθρωπος άγεται και φέρεται εσωτερικά από τον τρόπο που κάθε φορά ερμηνεύει όσα του συμβαίνουν εξωτερικά. Απογειώνεται η διάθεση όταν του έρχεται το θεωρούμενο ως θετικό/επιτυχία/νίκη και ξαναπέφτει στα Τάρταρα, όταν δίνει σε κάτι τον χαρακτηρισμό του αρνητικού/της αποτυχίας/της ήττας. Αυτό συνεχίζεται ασταμάτητα, σε μια διαδρομή «ασανσέρ», που μόνο κούραση αφήνει εν τέλει.

Μια μαγική ηρεμία εγκαθίσταται εντός, όταν όλα βλέπονται όπως πραγματικά είναι και όχι όπως θέλουμε να τα χαρακτηρίσουμε. Τότε, τόσο η «νίκη» όσο και η «ήττα», η «επιτυχία» και η «αποτυχία», το «έχω πολλά» και το «δεν έχω τίποτα», το «είμαι πλούσιος» και το «είμαι φτωχός», έχουν να δώσουν την ίδια σπουδαία ουσία. Αν θες να «δεις».

Και μια απελευθερωτική ανακάλυψη ξεπροβάλλει· ότι το μηδέν δεν είναι μια άδεια έννοια.

Οι εγκληματικές συμπεριφορές υπό το πρίσμα του COVID-19

Photo by Luis Villasmil on Unsplash

 

Η δράση του ανθρώπου σε κάθε τομέα, αποτελεί μία έκφραση όσων συμβαίνουν εντός του. Οι συμπεριφορές και οι αντιδράσεις του, αποτυπώνουν την προσωπικότητα που έχει δημιουργήσει και καθορίζονται σε μεγάλο βαθμό από τις πεποιθήσεις του, τα βιώματα στα οποία αυτές έχουν πατήσει για να δημιουργηθούν αλλά και τον τρόπο -διαστρεβλωμένο ή μη- με τον οποίο έχει διαχειριστεί αυτές τις προηγούμενες εμπειρίες του. Η δράση μας είναι μια ενέργεια που χρειαζόταν διέξοδο και έφτασε στο να εκφραστεί. Και εκεί, γίνεται μια επιλογή. Άλλοι επιλέγουν να διοχετεύσουν την ενέργεια αυτή σε δημιουργικά πράγματα ή με έναν -κατά μία έννοια- «θετικό» τρόπο, ενώ άλλοι με έναν «αρνητικό», παρόλο που αυτές οι έννοιες είναι σχετικές και υποκειμενικές.

Η εγκληματικότητα, μπορεί να περιλαμβάνει ως όρος κυρίως πράξεις άξιες ποινικής δίωξης, ωστόσο «εγκληματικές» συμπεριφορές δεν υπάρχουν μόνο στον …υπόκοσμο αλλά -καθημερινά- και σ’ αυτόν που η πλειοψηφία θεωρεί πιο φωτεινό από τον κόσμο της «νύχτας»· σε σπίτια, σε επιχειρήσεις, σε ομάδες και γενικά, όπου δρουν άνθρωποι. Καθένας επιλέγει πού θα διοχετεύσει την ενέργειά του και πώς. Όταν όμως το πλαίσιο στο οποίο μπορεί να δράσει, στενεύει και γίνεται ασφυκτικό -όπως με έναν αναγκαστικό εγκλεισμό λόγω μέτρων σε περίοδο κρίσης-, τότε η ενέργεια αυτή συμπιέζεται και βγαίνει με πολύ μεγαλύτερη φόρα. Το «Μένουμε σπίτι» λοιπόν, σημαίνει πως ό,τι έχουμε συμπιέσει ή ό,τι άλλο θέλουμε να εκφράσουμε, θα εξωτερικευθεί μέσα σε ένα νέο-πιο στενών ορίων- πεδίο. Οπότε και πάλι, εμείς θα επιλέξουμε το προς τα πού και πώς.

Η κρίση που ήρθε μαζί με τον COVID-19, αποτελεί τόσο μία περίοδο μάχης με πολλαπλά πλήγματα σε πολλούς τομείς -ατομικά και κοινωνικά-, όσο και μια ευκαιρία την οποία -και πάλι- άλλοι αξιοποιούν για να εξελιχθούν (συγκεντρώνοντας την προσοχή τους στο τι γίνεται εντός τους, τώρα που δεν έχουν πολλούς περισπασμούς από εκτός) και άλλοι για να συνεχίσουν την εγκληματική (με ή χωρίς εισαγωγικά) δράση τους, επιλέγοντας να «βαδίζουν» σημειωτόν στην εξέλιξή τους, με τα πόδια γερά δεμένα στις αλυσίδες του παρελθόντος τους. Ο αναγκαστικός εγκλεισμός έχει κάνει πολλές σκεπασμένες παθογένειες να αναδυθούν, τόσο στο άτομο, όσο και στο σύνολο της κοινωνίας.

Παρανομία

Ως προς τις χαρακτηριζόμενες ως αξιόποινες πράξεις, το γεγονός ότι η δημόσια ζωή έχει ρίξει τους ρυθμούς της, δυσχεραίνει τη δραστηριότητα που σχετίζεται με κλοπές αυτοκινήτων, διαρρήξεις σπιτιών ή και επιθέσεις σε ατομικό επίπεδο. Οι περισσότεροι άνθρωποι είναι στα σπίτια τους, οπότε αυτό μειώνει την τόλμη των διαρρηκτών. Παράλληλα όμως, τα καταστήματα που δεν λειτουργούν, τα σχολεία, τα γυμναστήρια και πολλές επιχειρήσεις, παραμένουν αφύλακτα. Ομοίως και οι εξοχικές κατοικίες. Οπότε, είναι σαφές ότι κάποιοι θα δουν μια ευκαιρία εκεί που άλλοι δράστες βλέπουν ένα πλήγμα για τις …δουλειές τους. Η -πιο συχνή πια- παρουσία αστυνομικών στους δρόμους βέβαια, ενδέχεται να αποτελεί ανασταλτικό παράγοντα για κάποιους αλλά δεν θα πτοήσει κάποιους άλλους.

Όπως σε όλες τις περιόδους κρίσης, έτσι και στην παρούσα, βρίσκει χώρο να ξεδιπλωθεί η ευρηματικότητα των πρωταγωνιστών της παρανομίας. Προσαρμόζουν τη δράση τους στο κυρίαρχο θέμα της εποχής. Το παραεμπόριο άρχισε νωρίς να ανθεί. Η πώληση χειρουργικής μάσκας και αντισηπτικών στην «μαύρη αγορά», είναι κάτι που ήδη έκανε την εμφάνισή του. Ομοίως και ομάδες που αυτο-αποκαλούνται «συνεργεία απολύμανσης» με ειδικά υλικά κατά του νέου κορωνο-ιού. Επίσης, η Europol ήδη προειδοποιεί και ενημερώνει για τη δημιουργία παράνομων σκευασμάτων κατά του ιού ή τη διασπορά σχετικών ειδήσεων για ήδη υπάρχοντα φάρμακα (τα οποία προορίζονται για άλλες παθήσεις). Αυξημένος επίσης είναι πια ο κίνδυνος για τους πολίτες, να πέσουν θύματα εγκληματιών του Κυβερνοχώρου. Οι διαδικτυακές απάτες βρίσκουν πρόσφορο έδαφος σε μια εποχή που πολλές οικονομικές συναλλαγές γίνονται αναγκαστικά μέσω διαδικτύου, λόγω υπηρεσιών, καταστημάτων και άλλων κέντρων εξυπηρέτησης του κοινού που δεν λειτουργούν ή υπολειτουργούν.

Ενδο-οικογενειακή βία

Τα πιο ξεκάθαρα στοιχεία που έχουν έρθει στο φως της δημοσιότητας σχετικά με το θέμα όμως, είναι αυτά που αφορούν την ενδο-οικογενειακή βία. Στην επαρχία Hubei, από όπου ξεκίνησε ο συγκεκριμένος κορωνο-ιός, οι καταγγελίες για ενδο-οικογενειακή βία τριπλασιάστηκαν κατά την περίοδο του αναγκαστικού εγκλεισμού. Στη Βραζιλία,  η αντίστοιχη αύξηση ήταν 40-50%, σύμφωνα με την Adriana Mello, μία δικαστή που ειδικεύεται σε τέτοιες υποθέσεις. Στην Καταλονία, στοιχεία έδειξαν αύξηση κατά 20% των κλήσεων σε γραμμές βοήθειας για άτομα που κακοποιούνται, ενώ η αύξηση του αντίστοιχου ποσοστού για την Κύπρο, ήταν της τάξεως του 30%, ήδη στη διάρκεια της πρώτης εβδομάδας των μέτρων εγκλεισμού. Στην Ισπανία, ο ψυχολόγος του «Συνδέσμου Γυναικών για την Υγεία» (Asociacion de Mujeres para la Salud ), Pilar Pascual, δήλωσε: «Είμαστε σίγουροι ότι (η ενδο-οικογειακή βία) θα αυξηθεί. Έχουμε ήδη δει ότι συμβαίνει σε άλλες περιπτώσεις, για παράδειγμα κατά τις καλοκαιρινές ή τις χριστουγεννιάτικες αργίες, όταν η αύξηση της συνύπαρξης συνεπάγεται μια ανοδική πορεία των συγκρούσεων».

Σε κάποιες από αυτές τις περιπτώσεις, η βία ήταν ήδη -και προ κρίσης- μέρος της οικογενειακής ζωής. Σε κάποιες άλλες, γεννιέται από τις πολλές ώρες συνύπαρξης και την έλλειψη δυνατότητας εκτόνωσης σε άλλες δραστηριότητες εκτός σπιτιού. Συχνά οι άνθρωποι που ζουν στο ίδιο σπίτι, δεν γνωρίζονται επί της ουσίας. Ή, είναι πιο εύκολο να παραβλέψουν, να αγνοήσουν, να σκεπάσουν αυτά που δεν θέλουν να δουν, μέσω εξωτερικών ασχολιών (επαγγελματική δραστηριότητα κ.ά) που αποτελούν αρκετά βολικούς περισπασμούς. Αυτό βέβαια ισχύει και ως προς τη σχέση με τα παιδιά τους. Αρκετοί γονείς -ενώ φυσικά και αγαπούν με τον τρόπο τους τα παιδιά τους- δεν μπορούν να διαχειριστούν το γεγονός ότι τα έχουν πια στο σπίτι όλο το 24ωρο. Απλώς, προ κορωνο-ιού, δεν το έβλεπαν ή δεν ήθελαν να το παραδεχτούν. Η επιλογή αυτή της εθελοτυφλίας, ξεκινά από τη σχέση με τους εαυτούς μας. Είναι χαρακτηριστικό σε συζητήσεις, ότι αρκετοί άνθρωποι που ζουν μόνοι, δυσκολεύονται να αντέξουν εαυτούς στα πλαίσια της αναγκαστικής παραμονής στο σπίτι, αφού είχαν συνηθίσει να γεμίζουν τον χρόνο τους με εξωτερικές δραστηριότητες, κοιτάζοντας οπουδήποτε αλλού εκτός από τον καθρέφτη(με εξαίρεση τις στιγμές που ετοιμάζονταν να φωτογραφηθούν για τα social media), ώστε να μη βρεθεί χρόνος και ενέργεια να κοιτάξουν προς το μέρος τους.

Έτσι, από ό,τι φαίνεται, μπορεί να μην είχαμε τον COVID-19 ως κοινωνία μέχρι τώρα αλλά μάλλον, δεν ήμασταν τόσο «υγιείς» όσο νομίζαμε…